Osmanlı Siyasal Sisteminde İktidar Anlayışı
Article Sidebar
Özet
Türkiye'nin demokratikleşmesine yönelik tarihi süreç genel itibari ile Cumhuriyet dönemi ile birlikte ele alınmaktadır. Çoğunlukla Cumhuriyet öncesi gelişmelerin demokratikleşme ile bağlantısının kurulamadığı gözlemlenmektedir. Bu yanılsamanın düzeltilmesi ve Türk demokrasi tarihinin irdelenebilmesi için Osmanlı İmparatorluğunun siyasal sisteminin incelenmesinin gerektiği görülmektedir.
Bu çalışmada, çalışmanın başlığında yer alan Osmanlı siyasal sistemi “sultanlık rejimi” olarak tanımlanmakta ve bu bağlamda sultanlık rejiminde iktidar anlayışı ele alınmaktadır. Çalışmanın birinci bölümünde siyasal iktidar kavramı üzerinde durulacaktır. Siyasal iktidar kavramı araştırılırken özellikle siyasal iktidarın kapsamı ve siyasal iktidar ile egemenlik ve meşruiyet ilişkileri değerlendirilecektir. Çalışmanın ikinci bölümünde ise Osmanlı sultanlık rejiminin yapısı ve bu yapı içerisinde iktidar anlayışı irdelenecektir. Çalışmanın sonuç bölümünde ise; Osmanli Sultanlık rejiminin iktidar anlayışının genel bir değerlendirmesi ve bu iktidar pratiğinin Türk demokrasi tarihi açısından önemi değerlendirilecektir. Çalışmada Cumhuriyet öncesi dönemde Osmanlı siyasal sisteminde yaşanan gelişmelerin Türk demokratikleşmesinin tarihi sürecinde önemli bir rol oynadığı söylenebilir.
Referanslar
Dursun, Davut, Siyaset Bilimi, 4. Baskı, İstanbul, Beta Basın Yayım Dağıtım, 2008.
Dursun, Davut, “Osmanlı Sultanlık Rejimi Üzerine Notlar”, Çerçeve ! 700. Yılında Osmanlı Dünyası, Yıl: VIII, Sayı: 25, Ocak 2000,
Dursun, Davut, “İslam Dünyasında Demokrasi İmkânı ve Engelleri”, Llluslararası İslam, Sivil Toplum ve Piyasa Ekonomisi Sempozyumu, (Liberal Düşünce Topluluğu ve F. Ebert Vakfı, 18-19 Mayıs 1998, İstanbul)'na sunulan tebliğ.
Dursun, Davut, Osmanlı Devletinde Siyaset ve Din, İstanbul, İşaret Yayınları, 1992.
Dursun, Davut, Din Bürokrasisi: Yapısı, Konumu ve Gelişimi, İstanbul, İşaret Yayınları, 1992.
Dursun, Davut, "Osmanlı Toplum Yapısına Genel Bir Bakış", İlim ve Sanat, 22, Kasım-Aralık 1988.
Imber, Colin, Osmanlı İmparatorluğu 1300-1650: İktidarın Yapısı, Çev. Şiar Yalçın, İstanbul, İstanbul Bilgi Üniversitesi Yayınları, 2006.
İnalcık, Halil, Osmanlı İmparatorluğu: Klasik Çağ (1300-1600), Çev. Ruşen Sezer, İstanbul, Yapı Kredi Kültür Sanat Yayıncılık, 2004.
İnalcık, Halil, “Osmanlılarda Saltanat Verâseti Usûlü ve Türk Hakimiyet Telâkkisiyle İlgisi”, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 14/1, Mart 1959.
İnalcık, Halil, “Osmanlı Padişahı”, Ankara Üniversitesi Siyasal Bilgiler Fakültesi Dergisi, 13/4, Aralık 1958.
Karaman, Hayrettin, Osmanlı Devleti'nin Hilafet Anlayışı, http://monarchistkalemsoer.de/resources/Osmanli+Devleti+nin+Hilafet+Anlayisi.pdf, (Erişim tarihi: 11.04.2009).
Karatepe, Şükrü, Osmanlı Siyasi Kurumları / Klasik Dönem, İstanbul, İşaret Yayınları, 1989.
Mumcu, Ahmet, “Osmanlı İmparatorluğunda Egemenlik Kavramı ve Gelişmesi", 1. Milli Egemenlik Sempozyumu, Ankara, 24-25 Nisan 1985.
Okumuş, Ejder, Tanzimat Hareketi'ne Muhalefet, http://www.marife.org/8okumus.htm, (Erişim tarihi: 30.04.2009).